De Wtta uitgelegd: wat verandert er voor jou en onze samenwerking?

Per 1 januari 2027 treedt de nieuwe Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) in werking. Deze wet werd ingevoerd om misstanden op de uitleenmarkt tegen te gaan, met name rond arbeidsmigranten, onderbetaling en schijnconstructies. Vanaf dat moment mogen uitzendbureaus, detacheerders en andere uitleners alleen nog werken met een officiële toelating, en mogen opdrachtgevers zoals overheidsorganisaties alleen nog inhuren via toegelaten partijen. Wat betekent dit concreet voor freelancers, detacheerders en overheidsopdrachtgevers? In dit artikel vertellen we je meer over de Wtta, wat de gevolgen zijn, en welke impact dit heeft op onze werkwijze en overeenkomsten.

Wat is de Wtta?

De Wtta is de opvolger van het huidige systeem waarbij uitleners vrijwillig een SNA-keurmerk (NEN 4400) kunnen aanvragen. Dat keurmerk bleek in de praktijk onvoldoende om uitzendbureaus die de regels ontwijken, onderbetalen of onveilige arbeidsomstandigheden bieden, buiten de markt te houden. Na onder meer het rapport Roemer uit 2020  en jarenlange politieke druk is gekozen voor een verplicht toelatingsstelsel. De Wtta werd op 16 april 2025 aangenomen door de Tweede Kamer en op 11 november 2025 door de Eerste Kamer.

De kern van de wet is dat uitleners, zoals uitzendbureaus, detacheerders, payrollbedrijven en doorleners, vanaf 1 januari 2027 alleen nog personeel ter beschikking mogen stellen als zij zijn toegelaten door de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU). Inleners, waaronder ministeries, gemeenten en uitvoeringsorganisaties, mogen op hun beurt alleen nog personeel inhuren via partijen die in het openbare toelatingsregister staan.

Om toegelaten te worden moet een uitlener aan meerdere eisen voldoen:

1. een geldige SNA-certificering (NEN 4400) of een inspectierapport van een geaccrediteerde instelling;

2. een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) voor bestuurders;

3. een financiële waarborgsom van €100.000, bedoeld om eventuele loonvorderingen te dekken. Starters kunnen de eerste zes maanden volstaan met 50% en krijgen het bedrag na vier jaar terug bij volledige naleving;

4. aantoonbaar correcte loonadministratie, juiste CAO-toepassing en tijdige afdracht van belastingen en pensioenpremies.

Voldoet een uitlener niet aan deze eisen, dan volgt geen toelating en mag het bedrijf vanaf 1 januari 2028 geen personeel meer uitlenen. Ook aan de kant van de inlener gelden vanaf dat moment sancties. Werkt een opdrachtgever met een niet-toegelaten uitlener, dan kan de Nederlandse Arbeidsinspectie boetes opleggen die oplopen tot €90.000 per overtreding, met verdubbeling of verdriedubbeling bij het herhaling.

Wat voor invloed heeft het op jou of onze samenwerking?

Of je nu als zzp’er, via een detacheerder of als inhurende overheidsorganisatie met ons samenwerkt: de Wtta raakt op meerdere manieren de wijze waarop opdrachten tot stand komen. We lopen de drie meest voorkomende situaties kort met je langs.

Werk je via een detacheerder of broker?

Dan raakt de Wtta jou direct. Het bureau waar je in dienst bent of waarmee je een opdrachtovereenkomst hebt, moet vanaf 1 januari 2027 zijn toegelaten door de NAU. Staat jouw bureau niet in het toelatingsregister, dan mag de overheidsopdrachtgever je niet meer inhuren en loopt je opdracht vast. We adviseren je daarom om op tijd bij jouw bureau na te vragen hoe zij zich voorbereiden op de toelating, en of zij gebruikmaken van de overgangsregeling die eind 2026 opent voor SNA-gecertificeerde bedrijven. Twijfel je? Maak dit dan direct bespreekbaar.

Ben je zzp’er en werk je rechtstreeks voor een overheidsorganisatie?

Dan valt je opdracht in principe buiten de Wtta. De wet richt zich op werk onder leiding en toezicht van de opdrachtgever, en bij echte zelfstandigheid is dat niet het geval. Loopt jouw ZZP-opdracht via een intermediair of broker die jou plaatst bij de overheid, dan moet die tussenpartij wel toegelaten zijn. De Wtta staat bovendien niet los van de hervatte handhaving op de Wet DBA per 1 januari 2025. Beide wetten samen leggen meer nadruk op transparantie: wie is je opdrachtgever, wie heeft de leiding, en hoe is je opdracht juridisch ingericht?

Ben je inhurende overheidsorganisatie?

Dan krijg je er vanaf 1 januari 2027 drie nieuwe plichten bij:

• Een controleplicht: bij elke inhuur via een uitlener leg je vast dat deze partij in het toelatingsregister staat.

• Een registratieplicht: je houdt bij wie je inleent, via welke partij en voor welke periode. 

• En een informatieplicht: je deelt de binnen jouw organisatie geldende arbeidsvoorwaarden met de uitlener, zodat deze de juiste beloning kan toepassen. De Nederlandse Arbeidsinspectie handhaaft hier vanaf 2028 op.
  

Wat betekent dit voor onze samenwerking?

Het vaststellen van de Wtta heeft op dit moment geen directe impact op de wijze waarop Opdracht Overheid samenwerkt met professionals, detacheerders en overheidsopdrachtgevers. Onze overeenkomsten zijn afgestemd op de bestaande wet- en regelgeving voor de inzet van zelfstandigen en uitleners. Wel bereiden wij ons op meerdere fronten voor op de nieuwe situatie. Zodra het toelatingsregister live is, kunnen we bij opdrachten via een uitlener tonen of de betrokken partij is toegelaten. Zo help je jezelf en de opdrachtgever om verrassingen te voorkomen. We vragen professionals en bureaus wel om actief in de gaten te houden dat de betrokken uitlener de toelating op tijd aanvraagt. Net als bij de Wet DBA ligt het grootste risico namelijk in de praktijk, niet op papier.

De huidige ontwikkelingen

De Wtta is aangenomen, maar de praktische invoering is volop in beweging. Een kort overzicht van waar we nu staan en wat er nog komt:

• Najaar 2025: de Tweede Kamer stemt op 16 april 2025 in, de Eerste Kamer volgt op 11 november 2025. De wet is daarmee formeel aangenomen.

• Najaar 2026: de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU) wordt ingericht. Tussen 1 november en 31 december 2026 opent het aanvraagloket voor uitleners die al een geldig SNA-certificaat hebben. Zij kunnen via de overgangsregeling eenmalig een toelating aanvragen zonder aanvullend inspectierapport.

• 1 januari 2027: de Wtta treedt in werking. Bestaande uitleners die niet gebruikmaken van de overgangsregeling kunnen hun aanvraag indienen vanaf 1 januari 2027.

• 1 januari 2028: de Nederlandse Arbeidsinspectie start met handhaven. Vanaf dat moment kunnen boetes worden opgelegd aan zowel uitleners zonder toelating als aan inleners die met hen samenwerken.

Sinds begin 2026 is de invoering in een concrete fase beland. In een voortgangsbrief van 12 februari 2026 bevestigde minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid dat de NAU op koers ligt om het loket per 1 november 2026 te openen voor SNA-gecertificeerde uitleners. Parallel daaraan is de lagere regelgeving (een algemene maatregel van bestuur, kortweg AMvB) dit voorjaar aangeboden voor internetconsultatie. Daarin worden onder meer de exacte aanvraagprocedure, de toetsingscriteria en de definitieve voorwaarden voor de waarborgsom uitgewerkt.

Voor bureaus betekent dit dat het moment om te handelen nu is aangebroken. Uitleners zonder SNA-certificering doen er verstandig aan die zo snel mogelijk aan te vragen. De SNA-normen sluiten grotendeels aan op de eisen van de Wtta, en alleen bureaus met een geldig SNA-certificaat kunnen straks gebruikmaken van de vereenvoudigde overgangsregeling in november en december 2026. Ontbreekt die certificering, dan moet het volledige toelatingstraject doorlopen worden, inclusief een inspectierapport van een geaccrediteerde instelling. Dat kost meer tijd en geld.

Wij blijven dit artikel bijwerken zodra de NAU haar definitieve procedures publiceert of er nieuwe ontwikkelingen zijn rond de invoering. Dit artikel is laatst geüpdatet op 24 april 2026.

Vragen?

Onze contractmanager beantwoordt graag de vragen die jij hebt over de invulling van jouw opdracht in het kader van de Wtta. Vanuit Opdracht Overheid werken wij met overeenkomsten die aansluiten op de geldende wet- en regelgeving voor zowel zelfstandigen als uitleners. Zodra de toelatingsprocedure operationeel is, zorgen wij dat de opdrachten op ons platform daarop aansluiten.

Hoewel wij de uiterste zorg hebben besteed aan de inhoud van dit artikel, aanvaarden wij geen enkele aansprakelijkheid voor onvolledigheid of onjuistheid noch voor de gevolgen daarvan.